Kısa cevap: fiyatlar hızla yükselirken para yönetiminin ilk işi alım gücünü korumaktır. Her getiriyi enflasyonla karşılaştır, yalnızca gereken kadar nakit tut, varlıklarını yay ve duygusal kararlardan uzak dur.
Bu yazı eğitim amaçlıdır; alım satım önerisi değildir.
Enflasyon birikime ne yapar?
%35 enflasyonda nakitte tutulan 100.000 TL bir yıl sonra bugünkü yaklaşık 74.000 TL'nin, üç yıl sonra yaklaşık 40.600 TL'nin aldığını alır. Hiç getirmeyen para her yıl küçülür. YekVest araçlar sayfasındaki ücretsiz enflasyon hesaplayıcısı bunu kendi tutarın için gösterir.
Kural 1: Nominal değil reel getiriye bak
Enflasyonun %35 olduğu bir yılda %25 getiri reel bir kayıptır. Reel getiri = (1 + getiri) ÷ (1 + enflasyon) − 1.
Kural 2: Yalnızca gereken nakdi tut
Nakit acil durumlar ve yakın harcamalar içindir, fazlası için değil. Acil durum fonunu güvenli, likit ve faiz kazanan bir yerde tut; örneğin vadeli mevduat veya para piyasası fonu. Birikimin geri kalanını uzun vadede enflasyonla yarışabilen varlıklara ayır.
Kural 3: Varlıklarını yay
Türkiye'de altın ve döviz genellikle liranın değer kaybettiği dönemlerde yükselir, hisseler uzun vadede ekonominin nominal büyümesinden pay alır, sabit getiri istikrar sağlar. Hiçbiri her dönemde kazanmaz. Birkaç gruptan oluşan bir portföy farklı sürprizlere karşı daha dayanıklıdır.
Kural 4: Duygusal alımdan kaçın
Enflasyonist dönemlerde sık sık bir varlık hızla yükselir ve herkes ondan bahseder. Heyecanın zirvesinde almak genellikle en pahalı alımdır. Her grubun payını önceden belirle ve ona bağlı kal.
Kural 5: Altı ayda bir gözden geçir
Yüksek enflasyon portföyü daha hızlı kaydırır. Payları yılda iki kez kontrol et ve dengele; net servetini de enflasyonla karşılaştır ki gerçekten ilerleyip ilerlemediğini bil.
Sık sorulan sorular
Enflasyona karşı en iyi varlık hangisi?
Her zaman en iyi olan tek bir varlık yok. Hedeflerine ve vadene uygun bir karışım, tek varlığa güvenmekten genellikle daha güvenlidir.
Yüksek enflasyonda borçlanmak mantıklı mı?
Kredi faizi enflasyonun altındaysa ve para üretken bir şeye gidiyorsa mantıklı olabilir. Gelirin düştüğü aylarda taksit riskini de hesaba kat.
Mevduat enflasyonda zarar mı?
Faizi enflasyonun altındaysa bakiye artsa da reel değeri küçülür. Acil durum parası için iyidir, tüm birikim için değil.


